ทุกวันนี้ การคุกคามทางเพศ เป็นหัวข้อหนึ่งที่มักถูกนำมาพูดถึงทางสื่อโซเชียล และวงสนทนาต่าง ๆ มากขึ้น เนื่องจากการสร้างความตระหนักและรณรงค์การต่อต้านการคุกคามทางเพศอย่างเข้มข้นขึ้นทั่วโลก ไม่เพียงเพศใดเพศหนึ่ง แต่เราทุกคนควรรู้ว่าจะรับมืออย่างไรเมื่อถูกคุกคามทางเพศ เพราะการคุกคามทางเพศใกล้ตัวมากกว่าที่คิด
คุกคามทางเพศคืออะไร
การคุกคามทางเพศ (Sexual Harassment) หรือการล่วงละเมิดทางเพศ คือพฤติกรรมทางเพศที่กระทำโดยอีกฝ่ายไม่รู้สึกยินยอมพร้อมใจ ซึ่งเกิดขึ้นได้กับคนทุกเพศ ทุกวัย และทุกสถานที่ ซึ่งการถูกคุกคามทางเพศมักทำให้เหยื่อได้รับผลเสียด้านจิตใจและร่างกาย
พฤติกรรมแบบไหนคือการคุกคามทางเพศ
พฤติกรรมที่เข้าข่ายคุกคามทางเพศ เป็นพฤติกรรมที่ส่อไปทางเพศ มักสร้างความอึดอัด หวาดกลัว หรือไม่สบายใจให้กับเหยื่อ การคุกคามทางเพศมีหลากหลายรูปแบบ และหลายระดับ การคุกคามทางเพศแบ่งประเภทได้ดังนี้
คุกคามทางเพศด้วยคำพูดหรือการสื่อสาร
- การส่งเสียงล้อเลียน หรือหยอกล้อ
- การเล่นมุกตลกเรื่องเพศ (Dirty Joke)
- การพูดถึงรูปร่างหน้าตา พฤติกรรม ของเหยื่อโดยส่อไปทางการคุกคาม
- การพูดเรื่องลามก อนาจาร กับบุคคลและในสถานที่ที่ไม่เหมาะสม
- การขอมีความสัมพันธ์ทางเพศ เช่น จับมือ กอด จูบ มีเพศสัมพันธ์
- การถามหรือพูดคุยเรื่องส่วนตัว หรือขอข้อมูลส่วนตัว ซ้ำ ๆ แม้จะถูกปฏิเสธไปแล้ว
- การส่งข้อความ รูปภาพ หรือวิดีโออนาจาร
คุกคามทางเพศทางร่างกาย
- การเข้ามาใกล้ชิดตัวอีกฝ่ายมากเกินความพอดี
- การตั้งใจสัมผัสส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย โดยที่อีกฝ่ายไม่ยินยอม
- การเข้ามาขวาง ไม่ให้อีกฝ่ายผ่านไปยังสถานที่ที่ต้องการ
- การมีความสัมพันธ์ทางเพศโดยที่อีกฝ่ายไม่ยินยอม
คุกคามทางเพศรูปแบบอื่น ๆ
- การสตอล์ก (Stalk) หรือการติดตามแอบดูอีกฝ่ายไปในสถานที่ต่าง ๆ
- การจ้องมอง แอบดู แอบถ่ายภาพ ร่างกายของอีกฝ่าย
- การโชว์อวัยวะเพศ หรือใช้สัญลักษณ์ต่าง ๆ ที่สื่อในเรื่องเพศ
- การเปิดภาพโป๊ หรือคลิปโป๊ในที่สาธารณะ หรือในสถานการณ์ที่ไม่เหมาะสม
จีบ VS คุกคามทางเพศ
ถ้ามีคนมาจีบโดยที่เราไม่ต้องการ เราสามารถปฎิเสธและขอให้เขาหยุดทำพฤติกรรมที่ส่อว่ากำลังจีบเราได้ แต่ถ้าหลังจากนั้นเขายังไม่หยุด ก็จะนับเป็นการคุกคามทางเพศรูปแบบหนึ่ง
ผลกระทบจากการถูกคุกคามทางเพศ
การคุกคามทางเพศมักก่อให้เกิดผลเสียทางร่างกายและจิตใจของเหยื่อ เช่น สร้างความเครียด ความวิตกกังวล ความหวาดระแวง ความกลัว จนนำไปสู่โรคทางอารมณ์ เช่น โรคซึมเศร้า โรคแพนิค ภาวะ PTSD (Post-Traumatic Stress Disorder) ในหลายครั้งการคุกคามทางเพศในที่ทำงาน หรือสถานศึกษาก็มีผลต่อการใช้ชีวิต การทำงาน หรือการเรียนของเหยื่อได้มากเช่นกัน
วิธีรับมือเมื่อโดนคุกคามทางเพศ
การตั้งสติเป็นสิ่งสำคัญที่สุดเมื่อพบเจอเหตุการณ์คุกคามทางเพศ และก่อนจะทำอะไรให้ตระหนักถึงความปลอดภัยมาเป็นอันดับแรก แล้วจึงหาวิธีรับมือในรูปแบบต่าง ๆ เช่น
- เมิน ไม่สนใจการกระทำที่ไม่ไ่ด้คุกคามด้านร่างกาย เช่น การโชว์ของลับ การทำเสียงล้อเลียน และเดินหนีไปที่อื่น
- ไปอยู่ในที่ที่มีผู้คนเยอะๆ มองหาพนักงานรักษาความปลอดภัย ตำรวจ
- ทำเป็นพูดคุยกับคนรอบตัว หรือคุยโทรศัพท์ เพื่อให้ผู้กระทำไม่กล้าทำอะไรต่อ
- พยายามปฏิเสธและรีบจบการสนทนากับผู้ที่พูดคุยหรือร้องขออะไรที่ส่อไปในทางคุกคามทางเพศ
- บันทึกเสียง ภาพ วิดีโอ ข้อความ และข้อมูลของผู้กระทำเอาไว้เป็นหลักฐานเอาผิด
- แจ้งตำรวจ พนักงานรักษาความปลอดภัย หรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้องถึงเหตุการณ์ที่ที่เกิดขึ้น
- บอกกล่าวคนรอบข้าง และเตือนบุคคลอื่นถึงอันตรายจากผู้กระทำการคุกคามทางเพศ
การคุกคามทางเพศเป็นสิ่งที่ไม่ควรเกิดขึ้นกับใครทั้งสิ้น และถือเป็นความผิดทางกฎหมาย ทุกคนในสังคมจึงควรตระหนักถึงปัญหา และร่วมกันต่อต้านการล่วงละเมิดทางเพศ รวมไปถึงยื่นมือเข้าไปช่วยเหลือเหยื่อผู้ถูกกระทำเมื่อมีโอกาส
ถ้ามีเรื่องไม่สบายใจเกี่ยวกับเรื่องเพศ หรือความสัมพันธ์ ปรึกษา Talk to PEACH ได้เลย!
สามารถพูดคุยกับนักเพศวิทยาผู้เชี่ยวชาญ เพื่อแก้ปัญหาอย่างตรงจุดง่าย ๆ ผ่านวิดีโอคอล และแชทถาม-ตอบผ่านแอป Talk to PEACH หรือ หากมีข้อสงสัยเกี่ยวกับเรื่องเพศ ดูรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ Talk To PEACH: https://oci.ltd/KbSedn3
อ้างอิง:
